İnternette yeni trend: İtibar yönetimi

İnternetin yoğun kullanımı, tüm bilgilenme faaliyetimizi de bu kanala taşıdı. Bunun bir sonucu olarak, iş yapacağımız, işe alacağımız ya da ortaklık kuracağımız birini önce internetten araştırıyor; internetteki sonuçlara göre o kişiler hakkında karar veriyoruz. İnternetteki sonuçlar, kişiler için bu kadar yön belirleyici olunca, kişi ya da kurumlar, internetteki izlerini ‘temiz’ tutmak için çaba harcıyor. Bu durum da adına ‘itibar yönetimi’ denilen yeni bir dalı ortaya çıkardı. Biz de İnternet Stratejisti Atıf Ünaldı’yla bu konuyu konuştuk.
İtibar yönetimi denince ne anlamamız gerekiyor?
Çok klişe olacak ama Amerika’da yapılan bir araştırma gösteriyor ki; Amerika’daki yetişkinlerin yüzde %53′ü tanıştıkları kişiler hakkındaki bilgiyi arama motorlarından elde ediyor. Yöneticilerin yüzde 77’si ise arama motorlarını işe başvuranlar hakkında bilgi almak için kullandıkları ilk mecra olarak kullanıyor. Bunun dışında en bilindik yöntemlerle, web sitelerinden spam amacı ile e-posta adresleri toplayan robotlardan, kredi kartı bilgilerinizi yakalamak için google hacking yöntemlerine, yapışkan mortgage satıcılarından, kredi kartı pazarlamacılarına kadar birçok kişi sizden habersiz bilgilerinize ulaşmak için internet’i kullanıyor…
Facebook gibi sosyal ağların oluşması ile birlikte bu yöntemler markalar için de legalize oldu. Artık herkes internet üzerinden bilgi çekmeyi biliyor. Tabii herkes internet okur yazarlığı derecesinde bu işi gerçekleştirebiliyor.
İtibar zedeleyici faaliyetleri kimler yapıyor? Organize bir itibar zedeleme de yapılıyor mu ülkemizde?
Türkiye’de bu bahsettiğimiz konular dışında, internet uzmanlarının “internetin lağımı” diye değerlendirdikleri ekşi sözlük gibi alanlarda, özellikle kamuoyuna mal olmuş kişiler hakkında, gerek ortaya çıkmaya korkan rakipler, gerekse bilgi ve donanımdan yoksun kişiler tarafından itibar zedeleyici faaliyetler gerçekleştiriliyor. Bu tip durumlara verilecek cevaplar konusunda ilk akla gelen yöntem olan cevap hakkı ise o basit sitelere üye olmak istenilmediği için kullanılamıyor.
Yine benzer sebeplerden, özellikle meşhur olma sürecinde yanlış ama hızlı yöntemleri tercih etmiş birçok bilinen kişi internet üzerinde devamlı karşılarına çıkan geçmişleri yüzünden, yeni ve doğru bir hayata başlama şansından yoksun kalıyorlar. Hatta bazen bu durum aile yaşantılarına kadar birçok noktada özel yaşamı tehdit haline geliyor.
Siyasetçiler açısından durum nedir?
Siyasiler açısından baktığınız da ise durum gerçekten çok daha üzücü noktada. Bazen bir sitede çıkan ve gözden kaçabilecek kadar küçük olan bir ayrıntı, aylar hatta yıllar sonra bir dedikodunun, referans noktası olabiliyor.
İş adamları, kendileri ile alakası olmayan bir yasadışı ticari faaliyetin içinde kendi isimlerini bulabiliyor. Çıkan gazeteleri toplatsalar ve konuyla ilgili dava açsılar bile, internet üzerinde haberin izleri gerek haberi yayınlayan sitede gerekse oradan bilgi toplayan ve indeksleyen başka birçok sitede çıkar hale geliyor.
İnternet üzerinde bu tip haberler, elinizde bir misket kavanozu ile yürümeye benziyor. Kavanoz düşüp kırılınca, yıllar sonra bile salonun bir köşesine sıkışmış bir misket ile karşılaşabiliyorsunuz.
Türkiye’de itibar yönetimi açısından ne aşamadayız?
Aslında Türkiye’de durum daha iyi. Hayatımda ilk defa bir teknolojik bilginin Türkiye’ye geç ulaşmasından memnunum. Zira özellikle Amerika’da e-devlet faaliyetlerinden tutun da, vatandaşlık bilgilerine kadar birçok bilgi internet üzerinden yapılabildiğinden, her türlü bilgiyi toplayıp, indeksleyen ve bu indekslediği bilgileri düzgün şekilde gösterebilen insan arama motorları son derece revaçta. Bu sayede, kişinin ödenmemiş elektrik faturasına kadar her türlü bilgisi internette parmaklarınızın ucunda bulunabiliyor. Bu sitelerin en rahatsız edici olanı intelius sonra Yahoo! ve People Search geliyor. Bu siteler bu bilgileri bir dedektif edası ile arayıp buluyor, indeksleyip inanılmaz kullanım yöntemleri ortaya çıkarıyor.
Türkiye’nin avantajı ne sizce?
Türkiye’de bilgileri bir dedektif edası ile arayıp bulan arama motorlarının oluşmaması bizim için avantaj. Bunun dışında bir başka avantaja daha sahibiz. Her ne kadar son dönemde liberal görüşlü internetcileri rahatsız etmiş olsa da, son internet yasasında konunun düzenlenmesini sağlayan bir madde var. 4 Mayıs 2007 tarihinde yürürlüğe giren 5651 nolu “internet ortamında yapılan yayınların düzenlenmesi ve bu yayınlar yoluyla işlenen suçlarla mücadele edilmesi hakkında kanun” isimli kanunun 9. Maddesi, kişinin haklarının ihlal edilmesi durumunda, cevap hakkının dava açmadan kullanılabileceğini öngörmektedir. Eğer içerik sağlayıcısı (web sitesinin sahibi) bölümü kapatmazsa, yer sağlayıcısı (hosting şirketine) başvurulabilir. Yine sonuç alınamazsa mahkeme yöntemine gidilebilir. Ancak uygulamada bunun dışında bir de erişim sağlayıcılardan yardım alındığına şahit olduğumu söylemek isterim. Ancak Türkiye’de bu kadar çok internet kullanıcısını koruyan yasa varken, bunun sadece belirli gruplar tarafından, çoğunlukla da siyasi amaçlarla kullanılıyor olması oldukça düşündürücü.
İtibar yönetimine daha çok kimler önem veriyor?
İtibar yönetimi, şüphesiz her internet kullanıcısının hatta, bazı durumlarda interneti hiç kullanmayan kişiler için bile bir gereklilik. İnterneti hiç kullanmıyor olsanız bile, daha önce yaşanan bir olayda görüldüğü gibi, hizmet aldığınız bir kurum sizin bilgilerinizi, güvensiz bir ortamda sakladığı için kaybedebilir. Üstelik bu bilgiler önem sırasına göre isminiz, adresiniz, telefon numaranızdan kredi kartı bilgilerinize kadar gidebilir.
Ünlülerle ilgili durum nedir? Haklarında çıkan binlerce haber var baktığımızda.
Tabii unutmamak gerekir ki; kişilerin yaşam tarzları önemsedikleri bilgileri de farklılaştırmaktadır. Ortalama hayat yaşayan birçok kişi için o an kiminle ilişkisi olduğu bilgisinin ulaşılabilir olması önem arzetmezken, bu konu birçok ünlü kişi için magazin basınına taşınmak ve istemediği bir konuda gündeme gelmek demektir. Çoğu ünlü bu durumda yaşayacakları travma yüzünden bu durumu oldukça fazla dikkate alırlar. Bu durumda kişinin internet ortamında hangi profil bilgilerini bulundurmak istediği bilgisiniz seçebilme hakkı olmalıdır. Zira bu konudaki seçim, bir standart içermesi mümkün olmayan, kişiden kişiye değişen bir bilgidir.
Özel bilgilerin internetteki kamuya açık alanlarda dolaşıyor olması, ileride nasıl bir yola yöneltecek bizi? Sanıyoruz, özel sosyal ağlar gündemde.
Son yıllarda basın dünyasının kurdu Murdoch’ın satın aldığı myspace sitesi ve Microsoft’un da ortağı olduğu facebook sitesi, sadece profil bilgilerinin değil, ilişki bilgileri ve hatta ilgi duyulan konular ve markalar bilgilerinin de son derece kişisel ve önemli bilgiler olmasına sebep oldu. Bu nedenle genel olarak internet kullanıcıları, bu tip bilgilerinin de ulaşılabilir ve indekslenebilir olmasından büyük rahatsızlıkları bulunuyor. 2009 bu nedenle özellikle private social network (özel sosyal ağ) kavramının ortaya çıktığı yol olarak anılacak. Zira satışın internet üzerinden gerçekleşmesi durumunda bile pazarlama için markaların profil bilgilerini kullanmaları pek de sempatik görünmeyecek.

http://www.socialnewsturkey.com/internette-yeni-trend-itibar-yonetimi/

Reklamlar

About this entry